W celu zapobiegania zagrożeniu, jakim jest ryzyko zakażenia COVID-19 na targowiskach i bazarach, Główny Inspektorat Sanitarny przygotował zalecenia dla tych miejsc handlu i rekomenduje ich zarządcom stosowanie w rygorystyczny sposób wymagań higienicznych, by zapobiec nie tylko zakażeniu koronawirusem, ale również innym zanieczyszczeniom mikrobiologicznym żywności, które narażają zdrowie konsumentów i mogą prowadzić do zatruć pokarmowych.

Na zalecane działania składa się 6 punktów:

  1. Stosować właściwą higienę rąk
  2. Stosować higienę kaszlu i oddychania
  3. Stosować zasady bezpieczeństwa żywności – restrykcyjnie i z pełną świadomością
  4. Ograniczyć bliski kontakt z każdą osobą, która ma objawy chorobowe ze strony układu oddechowego
  5. Zachować bezpieczną odległość klient-klient, klient-sprzedawca, sprzedawca-sprzedawca (min. 1,5 metra)
  6. W miarę możliwości korzystać głównie z płatności bezgotówkowych

UWAGA! Osoby wykazujące wszelkie objawy chorobowe nie mogą pracować przy obrocie/produkcji żywności!

1. Higiena rąk – osoby mające kontakt z żywnością, muszą często myć ręce:

  • przed rozpoczęciem pracy;
  • przed kontaktem z żywnością, która jest przeznaczona do bezpośredniego spożycia,
  • po obróbce lub kontakcie z żywnością surową, nieprzetworzoną;
  • po zajmowaniu się odpadami/śmieciami;
  • po zakończeniu procedur czyszczenia/dezynfekcji;
  • po skorzystaniu z toalety;
  • po kaszlu, kichaniu, wydmuchaniu nosa;
  • po jedzeniu, piciu, lub paleniu;
  • po kontakcie z pieniędzmi.

W przypadku straganów na bazarze/targowisku np. z warzywami i owocami, gdzie dostęp do wody jest utrudniony – należy ręce dezynfekować przy użyciu płynów dezynfekujących lub chusteczek nasączonych takim płynem.

2. Higiena kaszlu i oddychania – podczas kaszlu i kichania należy zakryć usta i nos zgiętym łokciem lub chusteczką – jak najszybciej wyrzuć chusteczkę do zamkniętego kosza i umyć ręce, używając mydła i wody lub zdezynfekować je środkami na bazie alkoholu (min. 60%).
Nie obawiać się zwracać uwagi współpracownikowi i klientowi, aby nie kasłał i nie kichał w naszym kierunku ani na produkty spożywcze.

3. Zasady bezpieczeństwa żywności – osoby pracujące przy dostawie i sprzedaży żywności na targowiskach, bazarach – na straganach, w sklepikach, stoiskach etc. – powinny zweryfikować wprowadzone dobre praktyki higieniczne, tak aby:

  • zaktualizować je, jeśli jest to uzasadnione;
  • przypomnieć sprzedawcom i pracownikom wdrożone wymagania higieniczne;
  • rygorystycznie je stosować;
  • zapewnić właściwe warunki przechowywania produktów – etykiety produktów zawierają wskazówki, w jakiej temperaturze należy je przechowywać, co ma kluczowe znaczenie w przypadku żywności nietrwałej mikrobiologicznie jak np. produkty i wyroby mięsne, mleko, jogurty i inne produkty mleczne, sałatki, kiełki, soki jednodniowe, itp.);
  • weryfikować terminy przydatności do spożycia, ma to szczególne znaczenie w przypadku ww. produktów nietrwałych mikrobiologicznie. Nie wolno oferować (np. przy kasie, na ladzie), bez zapewnienia warunków chłodniczych produktów o krótkim terminie przydatności do spożycia, które powinny być przechowywane w lodówce;
  • zapobiegać zakażeniom krzyżowym i niewłaściwym praktykom.

Jednocześnie:

  1. w sklepikach i sklepach oraz budkach na bazarach/targowiskach:
    • zintensyfikować procesy mycia i dezynfekcji – podłóg, lad, używanego sprzętu sklepach, koszyków sklepowych, kas, taśm przy kasach, poręczy, uchwytów, terminali płatniczych etc.;
    • ograniczać w miarę możliwości ekspozycję żywności nieopakowanej przeznaczonej do bezpośredniego spożycia tj. pieczywa, ciast np. przez przykrycie folią opakowań, przestawienie tych produktów w miejsce oddalone od konsumenta, tak aby nie leżała ona obok miejsca podawania produktów;
    • zaleca się ograniczanie możliwości samoobsługowego zakupu wyrobów piekarniczych, cukierniczych pieczywa – wskazane jest podawanie i pakowanie przez sprzedającego produkty tj. pieczywo, wyroby cukiernicze, bułki, tak aby ograniczyć kontakt klienta z żywnością;
  2. na straganach i stoiskach np. z owocami i warzywami
    • podawać i pakować produkty przez sprzedającego, tak aby ograniczyć kontakt klienta z żywnością;
    • dezynfekować ręce po każdym kontakcie z pieniędzmi.

4. Ograniczyć bliski kontakt z każdą osobą, która ma objawy chorobowe, tj.: gorączka, kaszel, duszność.

Nie dopuszczać do kontaktu z surowcem lub produktem osób, które mają objawy zakażenia dróg oddechowych, nawet łagodny kaszel albo gorączkę.

W przypadku nieprzestrzegania tych zasad nie obawiać się zwracać uwagi współpracownikowi i klientowi.

5. Zachować bezpieczną odległość klient-klient, klient-sprzedawca, sprzedawca-sprzedawca (min. 1,5 metra).

Dotyczy to zarówno osób w sklepikach jak i sklepach jak również na terenie całego targowiska, gdzie nie powinno się znajdować zbyt wiele osób.

Osoby, które oczekują na swoją kolej po zakupy, również powinny zachować dystans 1,5 m. W sklepach i sklepikach należy zachować ten odstęp między klientami, jak również od osób sprzedających.

Poza częstym myciem i dezynfekcją, w sklepach/sklepikach w miarę możliwości zaleca się wietrzenie pomieszczeń.

6. W miarę możliwości korzystać głównie z płatności bezgotówkowych w placówkach handlowych.

Płatności bezgotówkowe są bezpieczniejsze, jednakże trzeba mieć na uwadze np. seniorów, którzy często nie korzystają z płatności kartą. Powinni mieć oni możliwość dokonania płatności, dlatego też po każdym kontakcie z gotówką, należy myć ręce lub przynajmniej je zdezynfekować preparatem na bazie 60% alkoholu.

Możliwe jest też zorganizowanie dowozu towaru do klientów – w miarę możliwości kadrowych/transportowych.

Zarządco! Bardzo ważna jest dbałość o czystość i higienę całego targowiska, zarządzanie odpadami – wywóz śmieci, regularne sprzątanie, a także zintensyfikowanie mycia i dezynfekcji toalet, wskazane jest ustalenie harmonogramów dezynfekcji obiektów ogólnodostępnymi środkami, dbałość o odstępy między klientami (np. informacje w formie plakatów jak myć ręce w toaletach ogólnodostępnych, wywieszki, a jeśli to konieczne ograniczenie liczby klientów przebywających jednocześnie na targowisku/bazarze, zapewnienie przy wejściu na bazar/targowisko pojemników z płynem dezynfekcyjnym).

W przypadku gdy powyższe wymagania nie mogą być przestrzegane, zarządca targowiska powinien podjąć decyzję, w trosce o dobro i bezpieczeństwo konsumentów, o ograniczeniu działania części lub całości targowiska/bazaru.

Link do komunikatu na stronach GIS.

Link do zaleceń dla obiektów handlowych w serwisie gov.pl.